Premio Barriga Verde de textos de teatro para monicreques 2024

O Premio Barriga Verde de textos de teatro para monicreques 2024, na modalidade infantil recaeu en Manchea de Andrea Freire.

Así se presenta: "Manchea é un conto tradicional de princesas, cabaleiros e dragóns... ou quizais non. Da man dos nosos personaxes percorreremos o Titiriverso, un espazo onde monicreques de luva, de fíos e sombras chinesas conflúen nesta emocionante e sorprendente aventura. 

Esta é unha historia en verso, pero tamén en prosa, de estereotipos e autoafirmación, de discriminación e inclusión. As protagonistas, a través da amizade e a confianza en si mesmas, comezarán a cuestionarse os condicionamentos familiares e sociais para descubrir que non é necesario falar para atoparen a súa propia voz."

Destaca na obra o recurso a diferentes tipos de monicreques, pasando dun a outro de maneira natural e dándoos a coñecer ao espectador infantil, presentando así as diferentes posibilidades do traballo con títeres. Neste sentido, sentimos que a ilustradora, Lola Villar Pérez, coma a opción de ilustrar a obra tal como se fose unha narración; isto é algo que sucede na ilustración deste lado do Miño fronte a outra máis asimilada á representación teatral que se acostuma realizar en Portugal.

Por outro lado, podemos observar a ruptura de estereotipos na defensa da igualdade. Un darlle a volta aos contos tradicionais facendo que as princesas ou as raíñas non sexan xustamente como se agarda, o dragón e o rei confabulando, ese dragón que busca defender o seu territorio (Verdelar) contra os eucaliptos e os eólicos fronte ao rei e ten quen chegar a un acordo para salvalo, o príncipe que deixa caer o seu papel de heroe, os diferentes personaxes dos contos (o lobo Lupo que non come a ninguén, a ratiña presumida, Pinoquio que vai ser diferente ata o punto de querer facer oposicións, o francés rimbombarte expresándose en francés ) A maneira na que cada personaxe fala do que se agarda del, ata o punto de que a ratiña non solta a basoira ou di aquilo de que "agora tócache a ti dicir." Intervencións como a da princesa á ratiña cando se vai "E se, nalgún momento, quixeses liberarte desa vasoira, estou segura de que darás  coa forma de facelo. (Despídese e, cando vai partir, tropeza co seu vestido e cae) Ho, co épico que me quedara. (Vaise)."

A utilización da prosa e o verso (dependendo de se están situados dentro da tradición ou non ?). A maneira na que os personaxes falar na obra ou da obra mesma ao citar o texto e o papel ou o dar por feitas determinadas situacións (pensar que a porta a torre non se pode abrir), as refrencias a obras clásicas (como Hamlet), os anacronismos (un príncipe vexetariano que non quere matar animais, polo tanto négase a facelo co dragón), a princesa que por moito que se empeñe non é quen de mostrarse dócil, obediente, xentil... O elemento humorístico con ese vestido de princesa co que vai tropezando escena a escena. O xogo entre os bonecos representando o guión e cando se saen del para dar opinión (como cando lle sae rimado o texto sen telo preparado), cando a princesa tira da espada e quítalle o traxe ao príncipe quedando a man ao aire e pasando a ser un novo personaxe cunha nova linguaxe. Elementos cómicos quye colaborare nbo avance da obra, o personaxe de Man (con todas as acepcións). A incorporación doutras linguas: castelán ("Fin de la cita"), inglés (please, thanks), francés. Como se busca a colaboración do público (igual que en todas as obras deste tipo pero aquí dando instrucións para facelo)

Semella interesante a proposta de escenografía que facilita a representación, a modo de estrutura cuadrangular que pode converterse en biombo. O Titiriverso como universo dos títeres, Luvario como universo dos monicreques de luva, Bocaland (cos títeres de boca), Bunraku (marionetas de mesa), Tebras co teatro de sombras... Os monicrequeiros como personaxes que nos presentan ese mundo que se continúa nos seus bonecos. Afirmacións potentes como "Se cambias para que te acepten non te estarían coñecendo a ti realmente e... o máis importante, estarías renunciando a quen es". Igual que o momento no que a raíña e a princesa pasan a ser recoñecidas polos seus nomes, a confusión entre a prisión e o internado. Ese final cando Loaira (a princesa) saca o vestido e deixa a man, que se une coa outra. Liberación total!

Trickstar. Postais dende as estrelas

Trickstar. Postais dende as estrelas de Manuel Esteban está publicado en Boadicea.

Da presentación editorial: "Ano 2076. Nunha Terra a piques de colapsar, a vida no espazo semella a única esperanza para a humanidade. Julie Alban é arquitecta de sistemas, pero tamén unha veterana piloto do Consorcio, o organismo supranacional que está a dar os primeiros pasos na conquista do sistema solar. Non obstante, a irrupción dun misterioso virus en África e unha nova tecnoloxía capaz de protexer da radiación cósmica conducirán a unha guerra de poderes que a converterá na primeira pirata espacial."

O primeiro que pensamos é o perto que está xa a ciencia ficción. O segundo que tamén estamos demasiado próximos á distopía, un mundo no que hai moita xente que xa non quere vivir nel; o aumento de suicidios igual ter relación con este asunto. As protagonistas son maioritariamente mulleres, personaxes con boas dotes que mostran na profesión e toman decisións atrevidas. Unha enxeñeira de sistemas que decide converterse en piloto (camioneiros, chámanlles). Unha IA que aprende máis alá do que ela lle ensina e que non acaba de asustarnos porque a relación con ela é de nai e filla, pero que en calquera momento podería converterse noutra cousa, porque toma decisións, ten intuición... Un Consorcio que representa ás grandes empresas e pode facer calquera cousa por conseguir maiores beneficios. Sempre baixo a apariencia de gobernos ou organizacións de grandes países pero respondendo unicamente aos intereses económicos. Continentes e multitudes destinados a ser coellos de indias, cobaias de calquera experimento... Fálase de cando se deixou de saber onde estaba a verdade e a mentira, de cando deixou de importar e recoñecemos ese pó espacial que atravesa o noso tempo.

Cousas que nos interesan e aparecen escritas: cando bebas debes lembrar a fonte. O idioma da ciencia, esa linguaxe universal que nunca mente, aínda que nunca diga a verdade. As estrelas están aí, pero hai que ter o valor de ir buscalas. A min xa me queda pouco tempo; o futuro é teu, escolle ti. Todos os humanos somos supervivintes. Cando chegue a noite para cubrir de escuridade estes estraños tempos, non quedará de nós máis que o recordo das decisións que tomemos. 

O premio Arume de poesía para a infancia do ano 2024: Latexos

O premio Arume de poesía para a infancia do ano 2024: Latexos de Beatriz Dourado está na rúa. Ilustrado por Irene Sanjuán e publicado por Embora.

Lembramos que o xurado destacou "a sonoridade acorde co ritmo da vida e a poesía; a utilización de recursos variados como as onomatopeas, anáforas ou metáforas, enriquecidas con fórmulas coma os caligramas e as adiviñas, que van construíndo un universo engaiolante para o lectorado máis novo; a unidade temática que xira ao redor do “corazón” coa tenrura envolvendo os versos e establecendo un diálogo co lector e a lectora a través do xogo que se facilita cun ritmo áxil que nace de versos curtos que nos conducen ata o rap."

Un poemario ao redor do corazón, hai unha razón para que sexa así e sábea ben a autora cando se emociona ao lembralo. Dedicado a Bruna "que latexa sempre en min" e "á Unidade de Cardioloxía Infantil, UCIN e UCIP do CHUAC, polos latexos que sumades ás nosas vidas". O produto que entrega Embora é un luxo. Un álbum ilustrado que xoga especialmente con dúas cores: o azul e o ocre, ben especiais as dúas e nunha combinación marabillosa. Un libro xeneroso que non escaquea esforzos por parte da editora, dende a gramaxe do papel ás imaxes que acomapañan cada poema.. Feito con todo o corazón. As ilustracións estás realizadas cunha sensibilidade extrema que, nalgunha das imaxes consegue resultados espectaculares como na que acompaña ao seguinte poema:

"A CUADRILLA DOS CONTOS

Pinocho, corazón de piñeiro; / Sereíña, corazón de sal; / Soladadiño, corazón de chumbo; / Polgariño, corazón de pan.

Porquiño, corazón de manteiga; / Brancaneves, corazón de inverno; / Pincipiño, corazón de estrela; / Alicia, corazón de nubeiro.

Conta que conta que contarei, / do de3reitiñó e do revés, / tyantos corazóns dentro da pel." 

Un magnífico libro para agasallar neste tempo de inverno! 

BD para mocidade

Adelina de Sandra Lodi obtivo o premio Castelao de Banda deseñada  2024 na modalidade xeral. 

Así se presenta:"Despois de publicar Papóns, gañador do IV Premio Alberte Quiñoi de Álbum Ilustrado e recoñecido cos Premios Follas Novas do Libro Galego 2025 na categoría de Libro Ilustrado, Sandra Lodi volve con Adelina, Premio Castelao de Banda Deseñada 2024.

En Papóns, Lodi ofreceu un canto á identidade propia, ás nosas raíces e á diversidade real dos corpos e das vidas. A través da historia de Inés, unha nena que escapa das convencións e conecta coa súa esencia máis profunda, este álbum constrúe un espazo de representación onde a nosa sociedade pode sentirse reflectida.

Con Adelina, a ilustradora mantén a mesma forza narrativa. Adelina é unha muller maior que escapa da residencia na que está internada (contra a súa vontade) cun propósito tan teimoso coma ela: volver á súa casa. O resultado é unha obra que combina reivindicación, humor e crítica social cun estilo divertido e irreverente. Unha historia que defende a dignidade, a liberdade persoal e o dereito a decidir como queremos vivir, rompendo cos prexuízos e cos discursos idadistas.

Adelina chega agora ás librarías para reafirmar a voz singular dunha creadora libre e potente."

Esta Adelina ten algo que ver cos heroínas de Sálvora? Puidera ser! Por ese principio e final de barco, naufraxio e rescate por parte dunha muller moza que se atreve a todo na súa pequena dorna. Adelina é unha muller brava e non podemos entender como alguén pode crer que o seu sitio está nunha residencia da cidade. Dános pena o coidador novo ao que engana unha e outra vez pero que tamén loita pola liberdade desa muller que sabe o que quere e á que axuda aínda que perda o traballo. Afirmacións como as que ela lle fai "pois se queres axudar, préndelle lume a todo". Porque ela non cala e di sempre o que pensa, fuxe da residencia, enfróntase ao novos que pretenden rirse dela ou timala e volve ás orixes, ao lugar de onde nunca tiña que ter saído.

Dá máis pena o mozo bondadoso nun mundo que non respecta á boa xente.  

Un novo libro para a colección Pequena Memoria

Un novo libro para a colección Pequena Memoria: Alicia e a mestra de Oza de Paula Carballeira con ilustracións de Iván R. está publicado por Xerais. Un álbum ilustrado coas características de todos os anteriores: gardas con documentos e fotografías que demostran a autenticidade da historia, un texto mecanografado ao final que contextualiza o que se conta, neste caso situándoa no maxistertio, no papel das mestras republicanas seguidoras da Institución Libre de Enseñanza que foron represaliadas despois do Golpe de Estado.

Así se presernta: "Agora as mestras non baten nas alumnas, pero daquela... canto máis duras eran as mestras, máis ríxidas e estritas, mellor sona tiñan. Pero tamén estaban as tolas, as que cantaban, as que tiñan unha maneira diferente de aprenderlles a vida." Esas eran as que desaparecían, tiñan que deixar as escolas ou incluso eran asasinadas. O papel de mestres e bibliotecarias era fundamental na República, eles achegan a cultura ao pobo, alfabetizaban, dábanlle valor á lectura e con el a todo o que significaba pensar e ser crítico, xustamente o máis deostado pola ditadura, por iso había que sacalos do medio. Por iso foron substituídos por xente do Réxime aínda sen formación, para adoctrinar a rapazada.

Alicia, unha na rapaza vainos falando dos diarios (que xa non se escriben), de recoñecer o valor das mulleres,  dos arquivos, das placas que lembran o valor de alguén, as preguntas á veciñanza, a importancia dos nomes ("son poderosos, fan que existas"), das cartas (que tampouco se escriben xa), as mestras e os problemas coa ditadura, os fuxidos, a recuperación da memoria, a xente que ten placa e aquela outra que nunca a vai ter...  

Afirmacións como estas, póñennos a pensar: As mestras que piden palabras e aquelas outras que piden silencio. O silencio non deixa que curen as feridas. 

Pedra a pedra

Pedra a pedra de Giuliano Ferri é un libro silente, de pastas duras, publicado por Kalandraka. 

Para derrubar muros e construír pontes (di a presentación editorial) e non hai maneira de explicalo mellor.

Un muro e nel unha planta que nace, o ratiño quítaa e sae unha pedra de forma que se ve un anaco de paisaxe. O gato axúdalle quitando outra pedra (agora é máis doado) e aumenta a vista da natureza que hai detrás do muro., vén o porquiño e colabora, ñlogo o coello e a ovella. Xa non hai muro e vese o que hai do outro lado: un mono, un león, un elefante, unha xirafa... Cando se ven ao auga polo medio separándoos, deciden utilizar as pedras para construír unha ponte e poder atoparse, abrazarse, facerse amigos!

Para os tempos que corren non hai mellor ensinanza. Mentres os adultos se portan como maleducados, os pequenos móstrannos o camiño. Haberá alguén que escoite?  

De cando os animais tamén eran xente

De cando os animais tamén eran xente, un magnífico título de Manuel Lourenzo González. Volve este autor que ten ofrecido tan bos libros á nosa literatura, volve contando tal como se facía noutros tempos. Comeza o libro con tan bo pé que nos engaiola, situándonos outros tempos que semellan medievais pero poden ser atemporais porque unha muller sabia pode converter os homes en animais e pode resolver un problema social de moito calado con esta meiga no seu laboratorio, botando un cabo ás persoas que non queren ser sometidas por unha ditadura afagadora. 

Ilustracións de Iago Torres Paris e publicado por Boadicea nun formato pequeno dentro da colección A carrilana dos soños. Felicitamosao autor e tamén á editorial por un texto que non semella actual pero que moito nos pode dicir porque non sempre os burros se mostran coa súa verdadeira faciana, porque o mal hai que enfrontalo da maneira de sexa, poque a bondade debería ter premio sempre e porque nos encanta recuperar as historias dun nobre cun filla y un servidor leal con tres fillos, nobre e vasalo con dignidade fronte a un mundo que a esqueceu, mulleres boas fronte a malignas (como houbo sempre) e mundos que é posible cambiar.

Esta é a boa fantasía! Igual non é necesario seguir facendo experimentos con gasosa e buscar esas bocas da literatura das fala Rivas, porque non só se trata desaber escribir (que, a estas alturas, hai moito quen o faga) senón de que o contido acompañe ao continente. 

Máis álbums

Avelina es divina de Gracia Iglesias e Sara Sánchez está traducido por Vanessa López e publicado por Miau de Jaguar.

Así se presenta: "A hipopótama Avelina está na casa morta de aburrimento, pero apareceranlle unha morea de opcións para ter cousas que facer. Saír da casa e dar un paseo? Dar unha volta en coche con Timoteo? Quedar coas amigas? Ler un libro ou quedar na casa calcetando? Neste libro-xogo terás que elixir que camiño tomará Avelina para ver que acabará facendo ao final." Unha historia rimada en pareados que ten pouco sentido, está aburrida e fai mil cousas pero non se ve o nó nin a historia...

Algo pasa na casa do lobo de Susana Isern e Ayesha L. Rubioestá traducido por Marisa Núñez e publicado por OQO. Da presentación editorial: "Amencía no bosque. Papá Marmote ergueuse e foi espertar á pequena Moti; pero na cama da súa filla só asomaban as orellas longas de Teo, o coelliño..." cando vai mirar á casa do coello na súa cama está a tartaruga, van á casa da tartaruga e na súa cama está o esquí pero aparece a nai do esquí con Moti (alí a atopou). Os peques non contan que pasou, ou non o saben ou non queren facelo. Noite a noite os pais van observando ata descubrir que os pequenos espertan e marchan detrás da chamada dos grilos e van á casa do lobo, alí el cóntalles contos e despois devólveos ás súas casas. Unha marabillosa historia acerca do poder das palabras, da bondade dos seres, dos contos contados doutra maneira e da amizade que nace grazas á rapazada, porque aos maiores tamén lles gusta escoitar as historias do lobo, así que alí se van xuntar todos noite a noite, convivindo. 

Por que será que as editoriais con historia nos ofrecen produtos de máis calidade? Así sucede con este álbum con algo que contar e ben contado tanto nas imaxes como nos textos. 

A historia de Brava Panadeira

 

A historia de Brava Panadeira de Alicia Borrás con ilustracións de Blanca Vila está publicado na colección Sopa de Libros de Xerais

Da presentación editorial:”Brava, unha simpática cadela do refuxio, só ten dous defectos coñecidos: roubar todo o pan que ulisca preto dela e saír lixeira tras as furgonetas que o reparten. Aínda así, Lira e os seus fillos, Alba e Xullo, queren adoptala. Por iso, cando o rapaz máis listo do mundo co nome do mes en que naceu abre os brazos para acollela, Brava lámbelle o nariz coma se fose un xeado mentres o seu rabo peludo abanea dun lado para outro. E aquí comeza esta historia.”

Unha estirpe de Liras: as mulleres da fmilia levan ese nome, tamén Alba (quen nos conta a historia) aínda que a ela só lle chama tamén por ese nome seu irmán. El ten outro nome (que s´ño se lle escoita algunha vez ao pai) pero todo o mundo o recoñece por Xullo (polo mes no que naceu, agás seu pai), ten TEA e escolle como mellor (e único amigo a cadela). Unha nai tradutora que traballa na casa e un pai investigador nunha uni versidade no estranxeiro que leva un tempiño fóra. O que se conta é a historia desta cadela e o rebumbio que monta na casa na que apenas está uns días, como cambia a vida da familia dende o momento no que deciden porfillala. O accidente da nai provocado pola cadela fai que veña o pai e a situación cambie. O que non varía é a consideración que do irmán ten a narradora: “o rapaz máis listo do mundo” que coñece o nome de todos os volváns do planeta e que a converte nunha especie de “coidadora” máis pendente del que de si mesma. Esta situación, así como a da voz narradora, lembra Teño un volván dentro, o libro co que María Canosa gañou o premio Carlos Mosteiro e que foi publicado por Galaxia.

A novela que comeza co capítulo no que a familia visita a perreira, remata con aquel  no que coñecen a familia orixinal da cadela e poden entender parte do seu comportamento. Un epílogo tranquilízanos en relación ao que vai pasar e serve para que a nena nos fale directamente ás persoas lectoras.

Nalgún momento as elipses dificultan algo a lectura obrigándonos a repasar o texto por se perdemos algo. Pequenos fragmentos que corre4sponden a un narrador externo aparecen en cursiva. 

A aparición de nenos con Asperger fannos ver que a súa presenza é cada vez maior no seo familiar e escolar, normalizar a súa situación semella ser tamén un obxectivo das escritoras que como irmás maiores nolos presentan para que lles axudemos a ter man.

As ilustracións de Blanca Vila acompañan o texto, algunha delas coma o plano de detalle no que as mans de ambos irmáns se agarran para camiñar xuntos e algúns máis curto teñen unha calidade á que xa nos aocstumou no libro de Abel Tomé.

Premio Roberto Vidal Bolaño de teatro para mocidade 2025

O Premio Roberto Vidal Bolaño do 2025 recaeu en Os rapaces só se tocan para darse de ostias de Iván Caloto. Está publicada na colección Bitácora de Galaxia.

Da presentación editorial: "Esta peza nace inspirada nun caso real, acontecido nun instituto de Vigo en 2024. O texto fala dunha realidade que continúa a afectar os nosos adolescentes, intentando atopar as raíces sociais, psicolóxicas e culturais dun tema como o bullying ou acoso escolar. A peza recolle personaxes da vida diaria, amosando que unha persoa pode ser vítima ou agresora, dependendo das súas circunstancias, e salientando a necesidade de pertenza ao grupo ou a relación coa masculinidade." 

O problema da masculinidade asumida dende o patriarcado, a inmigración co que supón de descoñecemento das convencións sociais, o acoso escolar, o racismo, o odio aos inmigrantes, a resistencia á diversidade sexual, o machismo, a violencia de xénero, a loita pola mellora social, a política represiva e a maneira na que un ou outro goberno inflúe sobre a sociedade tanto a nivel de medidas como de propaganda ideolóxica, o fútbol como posibilidade de encontro...

Dividida en tres apartados: Antes de nada, Despois do partido e Despois da agresión, que, á súa vez se dividen en cinco, seis e sete partes.

A raíz da morte da nai, Dato (con quice anos) vén para Galicia con seu pai. É de Brasil e xoga moi ben fútbol (esa debe ser unha boa porta de entrada á socialización, non?) pero ten dificultades para facer amigos. As súas reflexións acerca de como os homes só se tocan cando se pegan, de como bota de menos o seu país e a familia ou as da súa amiga acerca dos homes e a súa violencia, son parágrafos que merece a pena comentar. Da mesma maneira, é interesante observar como o compañeiro acosador é fillo dun home cheo de prexuízos e agresividade, un pai co que non quere estar pero se ve obrigado cando lle toca compartir vivenda despois do divorcio, a situación na que este vive... 

Ben está o que ben remata é un dito e pode ser unha conclusión. Todo se pode amañar pero a realidade non é tan doada, de calquera maneira hai que tentalo, igual que ler e representar este tipo de obras (para a segunda opción pode resultar complicado memorizar parágrafos demasiado longos pero o teatro lido é unha boa opción, sempre).

A nova novela de An Alfaya

A nova novela de An Alfaya leva por título Irracionais e está publicada na colección Costa Oeste de Galaxia. 

Da presentación editorial:"Unha novela que convida á reflexión sobre o respecto á diversidade fronte á intransixencia de quen rexeita as distintas identidades.  A obsesión do neurólogo Vicente Barbosa polo número áureo, coa complicidade da publicista Alexia Velasco e do cirurxián plástico Bruno Rodas, lévaos a tramar un plan macabro cuxa cerna agroma da discriminación sexual e de xénero. O slogan da páxina Web de Perfect Models: “A diversidade sexual non é ningunha barreira, senón unha ponte”, sérvelles de cebo para captar a mocidade vulnerable; a Nave será o espazo creado para a experimentación, e Andrea, Marcia, Maxi, Gladis e Iván, converteranse nas súas cobaias. Mais, non estarán sós, pois os actos perversos dos tres instigadores sementarán sospeitas ao seu arredor. Conseguirán ser desenmascarados?"

A familia monoparental dunha nai e unha filla que acaba de rematar o bacharelato. Dúas mulleres que teñen unha boa relación e asumen a transexualidade da moza. Unha tentación, nese anuncio de axencia de modelos, no verán anterior á universidade. Unha trampa que tenden aqueles aos que a diversidade lles molesta... porque alguén anda á caza do diferente para experimentar e demostrar que a súa ideoloxía é a boa... En tempos de neofascismos o coidado debe extremarse, porque non todo o mundo está disposto a aceptar a realidade: hai quen a quere facer á súa medida!

Unha novela sobre a transexualidade, a homosexualidade, a marxinalidade e a súa persecución por parte de quen non acepta a diferenza. 

FINALISTA PREMIO XOSÉ NEIRA VILAS DE LITERATURA XUVENIL 2025

Dous libros de Miau

Déixame en paz! de Alicia Acosta e Marisa Morea, traducido por Vanesa López e publicado por Miau. Dous moniños: Tico, un barulleiro, que sempre está a dicir que se aburre e sempre mete en problemas a Tuco que continuamente lle pide que o deixe en paz. Tuco é tranquilo, le, xoga o xadrez, dorme, fai ioga... Son moi diferentes así que teñen que separarse, pero Tucob-ótao de menos mentres Tico se arrepinte de telo molestado. Búscanse e pídense perdón, fan un trato: unhas veces farán o que queira Tico e outras o que queira Tuco e remata "Desde entón, ambos os dous saben / que cun pouco de comprensión / sempre se atopa a solución". 

O libro fálanos das diferenzas entre uns e outros, de como ás veces case somos incompatibles pero como debemos aprender a convivir poñéndonos de acordo. As páxinas están cheas de palabras e onomatopeas destacadas, ao longo do relato: Ai, Ho, Ahhhhhhh, crrrrac, chof, catapún!

Na páxina de Jaguar podemos acceder a unha serie de pasatempos ao redor do libro.

Un traballo novo de Silvia García e Mamen Marcén traducida por Vanesa López e publicada por Miau. Da presentación editorial: "Tonttu é un elfo cuxo maior soño é traballar no Departamento de Inventos Élficos de Papá Noel, con todo traballa no Departamento de Correos. Un día decátase de que a zorra de Papá Noel está avariada e ninguén consegue arranxalo. Conseguirá este pequeno elfo arranxar a zorra?"

Contado en primeira persoa: preséntase o elfo, dinos que vive no Polo Norte, na cidade de Papá Noel e todo o que sucede despois que non podemos adiantarpero ben imaxinades porque acabará cunha medalla de campeón, o mellor do mundo! Non hai como perseguir os desexos para logralos, palabra de elfo!

Aquí, neste enlace, os pasatempos

Varios álbums

O Premio Alberte Quiñoi de Álbum Ilustrado 2025, Un porquiño polo San Martiño de Macarena G. Vicente e Iria Bermúdez está publicado en Galaxia.

Da presentación editorial: "Curro recibe grandes doses de aloumiños, goza de longos paseos coa granxeira e come as mellores landras. Ata que un día escoita algo que remata coa súa tranquilidade." 

Os díxomes díxomes son perigosos, porque semellan anticipar o final de Curro polo San Martiño, cando acostumamos comer ese manxar delicioso en variadas receitas, especialmente no cocido, pero a cousa non vai por aí e Curro case deixa de comer. 

 

O cascabel da gata de Pablo Albo e Guridi, publicado por OQO. Un álbum de 2013 que non vén mal lembrar.  A señora Xulia chama á gata Benita porque nonlle escoita o cascabel. Faino unha e outra vez, mentres ela o busca polo sofá, a escoba, a mesa... ata que o atopa pero cunha dificultade que ha de resolver. Farao, agora o problema pódeno ter os peixiños do acuario.. pero todo se resolve e ben. As repeticións e as ocorrencias van facendo avanzar a historia cunha chicadela final. 

A panadería

 

A panadería de LucíaBelarte e David Lorenzo é un álbum realizado en branco e negro, con grafito. Representsa un mundo de animais nunha sociedade que funciona ao modo humano. Unha cidade, unha rúa, unha panadería, diferentes especies pasean vestidas, teñen os mesmos problemas que as persoas: a familia panadeira son lobos e non lles mercan o pan. Papá, mamá, e os seus dous filliños vanse ter que cambiar de residencia, recollen os bártulos e marchan tristes a outro lugar, a mirada do máis vello dos fillos pola ventanilla fala da tristexa da migración. Instálanse nunha vila, neste caso nunha casa que está nas aforas, no alto, pero pese a toda a ilusión que lle poñen en probar con novas estratexias tampouco teñen éxito, despois de baixar a ofrecer os produtos na praza pola que pasan todos e só os meniños os miran con ganas de probar... xa están pensando en mudarse outra vez cando sucede algo que cambia o futuro. Un ano despois están rodeados de veciños e xa amigos que ademais de ir mercar pan e doces van almorzar.

Toda a historia é contada pola máis vella das críaturas, tal como ve o mundo. Un universo no que hai que cvonseguir que a desconfianza se derrita para crear a fraternidade da que se falaba na revolución francesa, van alá dous séculos!

Así se presenta: “Unha historia de tolerancia e solidariedade cunhas sorprendentes ,ilustració,ns para gozar de ata o máis mínimo detalle.

Cando a familia Lobo traslada a sú,a panaderí,a da cidade á, vila ,coa esperanza de que o negocio mellore, pronto descubrirá, que ,tampouco alí, os lobos son ben recibidos. Pero unha enorme riada, fará, que todos os veciñ,os se unan contra a adversidade e que terminen aceptando e valorando os que acaban de chegar. ,

A panadería, é, un conto protagonizado por animais humanizados, que traslada aos máis pequenos o valor da tolerancia, o esforzo ,e a solidariedade. Un á,lbum escrito antes da recente riada que asolou Valencia no que a auga, como na realidade, leva con ela ,vidas e pertenzas mais tamé,n nos achega ao mellor da condiciónhumana. ,

As ilustracións, en branco e negro, feitas minuciosamente con lapis e grafito, completan á, perfección esta orixinal proposta, ideal para compartir con prelectores e primeiros lectores.“

Poesía

 

Seis leiras e un piano de Claudia Castro está ilustrado por Laura Tova e publicado na colección Merlín de Xerais. 

Da presentación: "Poemas cheos de sentimento, ritmo e luz, para seren lidos en voz alta e tamén para reflexionar sobre o fondo que gardan". "Os poemas deste libro están ateigados de ritmo e de luz. De xogo, de música, de natureza e de aldea. De sentimento e reivindicación do noso. Como apunta o poeta Antonio García Teijeiro no epílogo do libro, «Son poemas para seren lidos en voz alta. Para cantalos e acompañalos con xestos e palmas. Pero tamén para reflexionar sobre o fondo que moitos gardan e comentalos posteriormente en animadas paroladas. É boa poesía. E diso se trata»." 

Poemas con rima e xogo. Cada un deles leva uha palabra en negriña que vai servir de comezo ao poema seguinte. Ao final, co título Análgama aparece un poema que as recolle todas a modo de imaxes ("Análgama de sentimentos / e pensamentos de mar. MAR, Á FIN, O MAR). Coma o título o sentido dos poemas. Ilustracións de nova figuración, cheas de simbolismo, situadas ao redor do feminino. Unha conversa de ela, escritora, a ti, lectora. Poemas que poden facer pensar, descifrar, adiviñar; poemas que permiten xogar e, como di o poeta que escribe o epílogo, recitar, ler en voz alta para poñerlle altavoz. 

Novelas infantís, escritas en galego e traducidas

Benita e Malva e o crime do crítico gastronómico de Érica Esmorís con ilustracións de Ignacio Hernández está publicado en Ala Delta (Edelvives) para maiores de dez anos.

Da presentación editorial: "A Benita e Malva —dúas xemelgas idénticas só na aparencia— acaban de abandonalas os pais. Unha auxiliar de policía encárgase de levalas cun suposto tío, Eustache Chaillot, que rexenta un restaurante en París. Pero Chaillot foi acusado de asasinar un crítico que falou mal das súas célebres croquetas. As irmás, con Guillou (o pinche do restaurante) e Gioconda (a súa rata), vivirán múltiples peripecias para esclarecer o crime e coñecer o paradoiro dos pais." 

Pódese comezar a ler a historia neste enlace. Unha novla que seguramente teña continuidade porque nos deixa agardándoa, porque dous personaxes como esas xemelgas tan diferentes a nivel de personalidade ben o merecen e porque acaban de subri a un tren que debe levalas ao encontro dos seus pais, sempre coa axudante de policía que viaxa cunha enorme maleta un paso por diante.

Xertrudis busca traballo de Ana Meilán, ilustrado por Agustina Mattar, traducido por Xesús B. Tellado e publicado por Entrenubesycuentos para lectorado a partir de 7 ou 8 anos. Outra historia de bruxas, esta arruinada e chea de débedas que debe atopar un traballo o antes posible para poder facerlles fronte. Vive cun cobrador de morosos fronte á súa porta de tal maneira que chegarán a establecer unha relación. Ao longo do relato imos vendo como pasa de neneira a modista, de veterinaria a traballar nun parque de atraccións con Bradislavo xa co seu carné de maquinista e, por fin, poderá deixar de buscar traballo nos xornais e repetir desesperadamente "Necesito este traballo máis ca nunca". 

Así se presenta: "Desde que Gertrudis perdeu o seu emprego, as débedas non fan máis ca crecer. Cada mañá Bladislavo grítalle que acabará na fogueira se non paga o que debe. É hora de buscar traballo! Coidado con reírte ao tararear os conxuros, xa sabes que as bruxas e os nenos nunca se levan ben. Se queres acompañala, súbete á súa escoba e agárrate forte porque chega tarde ao primeiro traballo. Canto cres que lle durará?"

Unha autora de libros para adultos e mocidade que incursiona na infantil

Elena Gallego Abad acaba de publicar O libro de Borboligón na colección Merlín de Xerais, con ilustracións de Chus Rojo.

Da presentación editorial: "Chega a Hora do Conto. A Elba gústanlle os Contos de Felices Soños que lle le o seu pai antes de durmir e os Contos dos Domingos que relata a avoa Merliña na vella biblioteca. Cando chega o Nadal, pide como regalo de Reis «O libro de Borboligón», que garda todos os contos do mundo. O que ninguén imaxina, é que Elba pode acabar atrapada nas súas páxinas, convertida nun personaxe máis, entre princesas, dinosauros, piratas ou bruxas. Había unha vez... Unha aventura sorprendente que che fará crer na maxia dos contos e da lectura." Porque "Había unha vez un Conto Nunca Contado, escrito con Letras Simpáticas nun Libro Máxico..."

O poder dos contos. Os momentos felices cando entre a criatura e o libro se moven os afectos nun camiño de ida e volta. As persoas adultas prestando toda a atención ás crianzas léndolle ou contando directamente o que nace da imaxinación. A nena di personaxes e a avoa crea o conto. A aprendizaxe das palabras para facerse co mundo. Os Reis Magos cumprindo desexos (cando se merecen). Aqueles outros agasallos que crean problemas en vez de resolvelos, ese excesos de xoguetes cos que fan que xogan para non defraudar pero que só serven para dicirlles aos demais que os queren moito (porque moito gastan neles) pero que maldito o interese que lle teñen. Porque a maxia está na poesía non na manufactura. E andando o conto aparecea tinta simpática, a dos espías e nenos con segredos, o poder do limón máis alá de achegarnos vitamina c. Gardiá de biblioteca e dos contos, persoas que ao mergullarse nunha historia queda dentro porque tanto poden facerse reais os personaxes como converterse en personaxes as persoas reais, contos de contos nos que aparecen os personaxes doutros, príncipes e princesas, armarios dos que sae xente, portas máxicas, pradarías de trevos de boa sorte, cousas que aparecen de verdade cando as pintas... quen son as Medras para as que quedan a roupa e os zapatos que nos son grandes? que pasa cando o tempo se parou nun instante mentres as aventuras corren e corren e todo vai semellar un soño?

Avoas e netas compartindo historias e libros, segredos que non poden contarse...   

Libro informativo: O Hotel Cerebro

Libro informativo: O Hotel Cerebro de Marja Baseler &Annemarie van den Brink. Logo do éxito de Parque de atraccións A fábrica da caca, chega O hotel Cerebro. Ven ao hotel Cerebro o hotel máis listo do mundo! Aquí vas atopar os mellores segredos do cerebro e os mellores consellos para mantelo en excelente forma. Sube connosco a esta viaxe ao cerebro e descubre o que se che dá ben. Investiga no piso de arriba como funciona o cerebro. Que rexión se encarga da memoria? Que parte do teu xenial cerebro te advirte do perigo? Que tal xestionas as emocións? De 2019 e esta edición de 2015 De Hércules ediciones. Nas gardas a árbore xeneolóxica da familia Stein que é a que se vai instalar no hotel, seguindo os seus pasos aprenderemos, buscando o segredo e seguindo as pistas atoparemos o mapa do sistema nervioso, o cerebro dende arriba, de lado e por dentro, os cuartos da esquerda e da dereita

de paso, a aplicación: como exercitar o teu cerebro, centos de recomendacións 

A necesidade das preguntas para desenvovler a curiosidade e sobre todo descubrir o que non sabemos, o poder da imaxinación, a aprendizaxe dos erros; as pausas necesarias, airearo cerebro, relaxar, soñar, imaxinar, o traballo en equipo, a substancia do cariño (oxitocina), o text do talento (es activa ou reflexiva?, a intelixencia emocional, como utilizas o cerebro?)