mércores, 21 de outubro de 2020

Un novo libro de Ledicia Costas

Vampira de biblioteca de Ledicia Costas con ilustracións de Víctor Rivas, na colección Merlín de Xerais.
En primeira persoa, Eleonora, a vampira de biblioteca cóntanos que se dedica a papar os insectos que roen as páxinas dos libros da biblioteca na que vive, aínda que o que máis lle gusta é beber a tinta (si, escoitastes ben: a tinta, non o sangue ao que é alérxica). Faise acompañar de dous morcegos que son os seus inseparables, cando os trescentos trinta e tres restantes a abandonan. A razón: unhas couzas enormes que as expulsan da biblioteca e van acabar cos libros. A trama, escapar coa tinta do libro Drácula gardada na boca para poder descargar nun caderno, pero ao abrir a boca escapan algunhas palabras que apresa o vello Marciano, e aí, atopamos outra historia. A dun vellos ao que a familia non lle fai caso, todos obnubilados coas pantallas ata que as cousas van volver ao seu, coa axuda de Eleonora, Xa e Mon.
Relacións interxeracionais, amores na terceira idade, maiores dispostos a calquera aventura, seres raros nos que ou cremos ou quedamos fóra de historias realmente marabillosas, animais inimigos dos libros e bibliotecarias que son burladas.
Unha nova historia de Ledicia, ilustrada polo mago que sabe colocar imaxes ás súas verbas, Víctor Rivas. Ambos compleméntanse tanto e tan ben que é unha pena rachar o feitizo.   
Mortas e vampiras. Todas elas son personaxes próximos á rapazada que está disposta a deixarse guiar por eses territorios ignotos. 

domingo, 18 de outubro de 2020

Vai de bicos

 
Hai algúns libros que os levan no título: Bicos de Xosé Vázquez Pintor, O libro dos bicos de Xosé Luna, Bicos e non balas de Antonio García Teijeiro, Luces, bicos e cores de Concha Blanco, Unha manchea de bicos de Antonia Ródenas, Pápote a bicos de Carmen Gil, Bicos de prata de Fina Casalderrey, Nin un biquiño á forza de Marion Mebes, Bicos de música (libro con CD) de Mamá Cabra, Bicos de sol de Asun Estévez, De que cor é un bico? de Rocío Bonilla, Un bico para Osiño de Helse Holmelund, Ningún bico para mamá de Tomi Ungerer ... e agora chega Unha fábrica de bicos de María Canosa, publicado por Xerais e ilustrado por Dani Padrón
Unha fábrica de bicos é o que lle explican a Mindi que temos cando ela se nega a dalos. A verdade é que a ela non lle gustan , nadiña, fai esforzos para recibilos pero négase a dálos. A nai insiste en que non podes dicir que non che gusta algo que nunca fixestes, ela proba... pero non lle saen, igual é que a súa fábrica aínda non funciona. Nun momento determinado, ante un paxariño ferido pasa o inesperado, porque os sentimentos son así... non hai que buscalos, só agardar a que suceda. 
Moi ben tratado o tema, tanto por parte da autora como do ilustrador. Unha temática pola que hai que andar con pés de chumbo (porque o perigo está en que un determinado banco se poña a falar de emocións e a educación o escoite; neste mundo de contradicións evidentes hai que andar con tino porque os cegos están de moda)
Un bo agasallo, especialmente para toda esa cativada que aínda non ten en funcionamento a máquina, pero tamén para todas e todos os que fabrican bicos como churros e queren repartilos para que non se perdan.

venres, 16 de outubro de 2020

Intramundo, como lugar de proba

O mundo máxico de Lía de Eduardo Santiago, ilustrado por Marcos Calo e publicado na colección Merlín.
Lía é unha nena de dez anos que só fala con súa nai e que nunca chora. Seu pai é un maltratador, un home en situación de paro e afogando os seus fracasos en alcohol.
A historia cóntasenos en primeira persoa, faino Lía introducíndonos no seu día a día de rapaza acosada na escola, incomprendida e desprezada polo pai, que só atopa consolo na nai, que é presentada como unha muller moi especial que defende todos os valores cos que podamos soñar. Lía necesita traballar a súa autoestima, máis alá da relación coa nai, e para iso aparece Glok, o seu mellor e único amigo, un trasno co que comparte absolutamente todo e que lle vai avisando dos riscos. 
Glok leva con ela catro aos, xusto os mesmos nos que o pai se descontrolou. El avísaa cando debe fuxir da casa, onde debe agacharse para que o pai -feito un monstro- non a descubra despois de ter golpeado a nai. Con Glok entra no mundo subterráneo, o mundo da maxia, ese que está nos bosques e debaixo das cidades. Aí entran os dous, para que Lía poda superar as probas e saír forte, capaz de enfrontarse ao mundo real.
O labirinto, os demos e as ratas, os pasadizos que atravesan o mundo da superficie, descubrir quen é un monstro e para quen ou quen ven sendo o líder das ratas, o poder das palabras especialmente dos nomes... todo iso aparece envolto nunha historia que me conduce a un punto no que quero determe e é a mala consideración que se ten das "chaponas" e que pode levar a certa demagoxia que anime á rapazada e non ser coma elas, coma as que traballan e estudan, como as que cumpren coa súa obriga. Sae aquí como podía ter saído en moitas outras historias, pero creo que é chegado o momento de denunciar esa minusvaloración posta na boca da cativada.

martes, 13 de outubro de 2020

Cantareas do faro


Miguelanxo Romero é o autor dos poemas, Leandro Lamas o ilustrador e a pianista Bárbara Mourelo a conpositora de Cantareas do faro, un poemario publicado por edicións Embora na colección Fardel. Un libro con CD no que participan tamén Hagh McGinley nos arranxos e un grupo de nenos e nenas.

As ilustracións, sempre atinadas e coa personalidade propia de Leandro acompañan uns poemas sinxelos pero con toda a calidade dun ritmo e unha rima axeitados, acaídos e ben dirixidos á rapazada pequeneira.
Case se cantan sós, e iso é algo que se agradece... sen pretensións e correcto.


domingo, 11 de outubro de 2020

De mar e naufraxios

X. H. Rivadulla Corcón escribe Cando soa a buguina que ilustra Viki Berre e publica Xerais na colección Merlín.
Unha obra ambientada en Muxía para tratar unha historia, que se nos conta en primeira persoa por parte dunha nena que acaba de perder ao seu pai no mar. Toda a novela é a dor desconsolada que se personaliza na rapaza e se estende ás mulleres da casa: a irmá maior, a nai e a avoa (tamén viúva de mariñeiro).
A Costa da Morte retrátase con toda a crueza nesa espera que vai perdendo a esperanza do retorno ata que xa deben despedirse desa ausencia sen defunto. Dura, non sei se excesivamente dura; a nena acaba facéndose moza do seu mellor amigo e non sei se isto se considera que abranda a historia, pero se pensamos que en toda obra infantil debemos deixar unha físgoa de esperanza, neste caso non o hai agás que se asuma que non é necesaria neste lugar, entre esta xente xa acostumada a agardar a que o mar devolva os corpos que leva.
A ambientación compleméntase cos lugares que se citan e cos poetas da zona ou que teñen relación coa zona e que van pasando polas páxinas: Fernández Naval, López Abente, Alexandre Nerium, Xurxo Souto ou o músico Pazos de Merexo.
En canto ás ilustracións, están ben escollidas a que se coloca na cuberta e a que vai permitir un marcalecturas, pero eu pediría un pouco máis de coidado na realización das mesmas para non dar pasos atrás no que xa temos avanzado.

mércores, 7 de outubro de 2020

Un novo libro da colección "A igualdade conta"


Prefiro as dechocolate de Cristina Justo, ilustrado por MaríaBrenn, na colección “A igualdade conta” de Embora edicións.  Dous xemelgos van nacer: unha nena e un neno, Icía e Xiao.
Imos seguíndoos dende a barrigola de mamá ata que cumpren seis anos. A distribución de cores, xoguetes e expectativas por sexo, aparece unha vez máis, pero con eles non se cumpre, porque semella que medran dándolles a contraria aos estereotipos. A Icía gústalle correr, é moi activa, quere ser piloto de avións e, de preferir unha cor, será a verde; Xiao é tranquilo, quere ser mestre e debuxar paxaros, a súa cor preferida é o violeta... o mesmo pasa cos xogos da tableta, ela prefire os de carreiras e el case prefire o de maquillaxe.
Pero, resulta penoso e demasiado duro que a rapazada teña que seguir a enfrontarse coa publicidade e os roles que unha parte moi conservadora da sociedade lles ten asinados.  Son boas horas da liberdade, de que cadaquén escolla libremente e incluso poda ter un par de xemelgos sen necesidade de alianza no dedo anular. De paso, déixase caer a necesidade de medir o tempo dedicado ás pantallas, porque as de chocolate tamén están moi boas. Combinar o de antes e o actual, defender unha ecoloxía a todos os niveis que o mesmo conserve a natureza que as linguas...
Si, estamos no tempo de facer algo para mellorar o mundo.

domingo, 4 de outubro de 2020

Un título para lembrar "Lobo Ramón"

Un título para lembrar Lobo Ramón. De María Canosa e publicado en oqueleo con ilustracións de Nuria Díaz.
Unha historia para contar porque nos chega con ese ritmo que vén da oralidade e vai dereitiño á mellor narrativa.
Darlle a volta ao conto, porque... "Había una vez / un lobito bueno / al que maltrataban / todos los corderos".  Si, era o estereotipo que había que rachar, porque os malos non o eran, ou non o eran tanto, ou non o eran todos. O lobo de Carapuchiña quixo enganala e fíxoo, pero a nena aprendeu e doulle da súa menciña.
Entre a manda, sempre hai unha ovella negra e este é o lobo Ramón.
Un lobo ao que "non lle gusta nada a carne, nin asustar xente, nin a escuridade, nin aparecer nos contos con sona de malo". Gosta da tranquilidade, dos paseos e as flores; é romántico e presumido, ata o punto de vestir faldas de sevillana con lunares, volantes e puntillas; incluso tentou estraños peinados e zapatos de tacón. O lobo Ramón adora, libremente, todo aquilo que racha o estereotipo. Vai á escola e todos os compañeiros e compañeiras están felices con el ata o punto de que a nai lavandeira rabilonga lle fai un mandilón para que se lle vexa igual aos demais.
É amigo do coello Dosindo que ten un bar restaurante no monte co que chegou ao acordo de facer de camareiro a cambio de que comer os seus deliciosos pratos, do elegante raposo Pancho que o coida porque foi médico... Grandes amigos que se preocupan uns polos outros, por iso, cando o lobo Ramón vai á vila a mercarlle unha estilográfica a Pancho ao volver atopa carteis coa súa imaxe porque o andan a buscar, é o que ten marchar sen avisar, o reencontro é marabilloso, como foi atopar ao libreiro e ao seu fillo, un par de amigos novos.
A oralidade; o humor blanco; a reivindicación da diferenza: o gusto pola paz, a cultura e as cousas que poderiamos pensar son femininas; o valor da amizade; o espazo da libraría e a súa xente, esa que di: "O que máis me gusta dos libros é que nunca sei o que vai pasar neles. Ábroos e déixome levar. Cando chegaches por esa porta, fixen o mesmo, como se foses o lobo dun conto, o das aventuras do lobo Ramón"...
Hai casualidades. Lobo Ramón / Ramón Lobo, reporteiro de guerra e analista.