A tradución do premio Edebé de Literatura Infantil

Sé tartaruga de Agustín Sánchez Aguilar con ilustracións de Anna Baquero está publicado na colección Tucán de Rodeira.

Así se presenta: "O galo Lourenzo está a pasar unha mala tempada. Leva moito tempo sen traballo e non ten cartos. Un día ofrécenlle ser profesor de canto e Lourenzo entusiásmase, porque a música é o seu. Pero o traballo non é o que esperaba.… As súas alumnas son as Wonderful, cinco tartarugas vellouqueiras que teñen unhas voces espantosas! E o peor é que pretenden que Lourenzo as axude a gañar un concurso de canto.… Co seu entrañable optimismo e a súa bondade infinita, as tartarugas porán a proba a paciencia do galo e aprenderanlle que, nesta vida, o que importa non é chegar lonxe, senón gozar do camiño." 

A personalización dos personaxes tanto no texto coma nas ilustracións é tremendamente interesante. Un galo personalista en tempo de derrota despois dun fallo nunha actuación, o paro e a falta de recursos. Unhas vellas tartarugas no que podería ser un centro de día, buscando alguén que as prepare para participar nun concurso de canto non pola vanidade de ganalo senón por conseguir os cartos para o tratamentodo filla dunha empregada do centro. Elas son tan amorosas, tan solidarias, tan positivas, semellan tan inocentes... que acaban ganánndolle a partida ao galo amargado e malhumorado que nun pricipio ala pero nun momento determinado dilles todo o que pensa delas, pero a vida ten as súas cousas e haberá un amaño e todo se resolverá da mellor maneira posible. Aprendizaxe da vida lenta (tan de moda) e do poder dos afectos. 

Un novo premio de O Garaxe Hermético

Idol é o V Premio de Banda Deseñada O Garaxe Hermético. Forma parte da colección Merlín cómics de Xerais. As autoras son Ene que traballa a cor e o guión e Alba Chan que debuxo, as alter ego das protagonistas de historia.

Da presentación editorial: "Vega e Ámbar son dúas adolescentes de 16 anos que deciden concursar en «Idol!», un «talent show» onde un grupo de rapazas probarán sorte para tentar convertérense en estrelas da música. Pero non vai ser nada doado. A Vega, a súa familia púxolle como condición manter a media de sobresaliente no instituto. Ámbar, pola súa banda, ten que enfrontarse a unha realidade moi diferente: os seus pais non lle dedican a atención que precisa e non acaba de encaixar no molde das «Idol» como lle gustaría."

Cunha estética moi manga, cun relato moi claro e unhas elipses que non escurecen a historia, alterna o debuxo máis agresivo e expresivo con outro máis convencional...

Un novo premio, unhas novas autoras que se dan a coñecer e unha nova felicitación a Xerais e O Garaxe Hermético por facelo posible.

Libro ganador do Premio Asubío. Infancia e Mocidade pola inclusión.

Palabras de pedra é o libro ganador do "Premio Asubío. Infancia e Mocidade pola inclusión". 

O premio de novela Fundación María José Jove (FMJJ) Infancia e Mocidade pola Inclusión é unha iniciativa de carácter bienal da FMJJ e de Hércules de Edicións que conta coa colaboración da Secretaría Xeral de Política Lingüística e que ten como obxectivos promover o fomento e a creación de obras literarias que aborden o tema da infancia e da mocidade en risco de exclusión social e que favorezan o coñecemento sobre este tema, nomeadamente entre a xente nova.

Así se presenta: "Palabras de pedra é a historia dunha decisión. O protagonista, un home con autismo de alto rendemento, decide realizar unha viaxe acompañado do seu fillo Guille —moito máis afectado—, o que suporá para el ter que tomar decisións en solitario, renunciando á seguridade de todos aqueles que sempre estiveran pendentes del (pais, irmáns, nai do neno e exmuller). A odisea que nos propón Palabras de pedra non é a viaxe en si, senón todas as vicisitudes que o personaxe principal debe sortear ata que chega o momento mesmo de atoparse fronte a ese mar (océano Atlántico) co seu fillo.

O relato está narrado en primeira persoa, o que obriga o lector a mirar tanto o contorno coma o resto de personaxes a través da pupila dun home con autismo, con todo o que iso supón: literalidade na linguaxe, problemas de socialización ou nivel baixo de empatía. Ao mesmo tempo, invítao a entender que o mundo pode ser visto e vivido doutras maneiras igualmente enriquecedoras.

Palabras de pedra pretende visibilizar a realidade de todas as persoas con Trastorno do Espectro Autista (TEA) e das súas familias, nun mundo que non está deseñado para elas e ao cal deben adaptarse, ás veces dende a soidade máis absoluta e a pesar da incomprensión e mesmo do rexeitamento.

Trátase dunha novela acerca do autocoñecemento, da asunción das propias limitacións e de como é posible aceptar o risco que supón atreverse, a pesar delas, a soñar".

Unha boa novela, da que aprenderemos todo tipo de lectorado. A tradución é de María Fe Gonzñadez Fernández e aparece publicada dentro da colección sen fronteiras. A ilustración da cuberta de Marcos Viso. O seu autor Ginés Cruz. Cruz xa publicou anteriormente Rosas negras.

Lembrando... "A folla azul", Premio Merlín 2020

A folla azul de Andrea Maceiras conseguiu o premio Merlín 2020. Aparece agora nesta colección, ilustrado por Sonia García con predominio de verdes e marróns moi acordes coa historia.

Da presentación editorial: "A Amazonia é un mundo verde e único. Tamén é o fogar de moitas tribos indíxenas que viviron alí desde o inicio dos tempos. Algunhas delas manteñen relación coa civilización, mentres que outras decidiron permanecer voluntariamente ocultas no corazón da selva. A miña tribo é unha delas. Eu son Husu Aké, membro da tribo dos Tacaré, filla da Nai Terra e habitante do mundo verde. E esta é a miña historia."

Cando nace a nena, a avoa que é unha muller moi especial dáse conta de que ten o don. Ela perdérao cando tratara cos brancos. Prepáraa para o futura porque vai ter que axudr á tribo, vai desenvolver un pepel fundamental entre os Gardadores do Mato. Ensínalle moitas cousas, entre elas o portugués e a construción de ferramentas para cazar e pescar. O home branco só trae desgrazas, eles van buscando ouro e para iso queiman a selva, envelenan os ríos, deixando a nativos e animais ao borde do abismo. Cando chegan contaxianlle unha enfermidade para a que eles no están inmunizados, daquela a avoa dille a Husu Aké que vaia buscar o remedio tal como soñara. Farao porque ten o poder de entenderse cos animais, de comunicarse e eles vanlle axudar, pero o que lle agarda é un camiño de dificultades e sorpresas, de sacrificios e encontros co alén, pero conseguirá os seus propósitos. Desta maneira a selva, o mundo verde ten algunha posibilidade máis.

Unha historia da Amazonia. Un relato que bebe das fontes medio ambientais e indíxenas. Un premio! 

Un premio: o Edebé de literatura infantil

Un premio: o Edebé de literatura infantil que este ano corresponde a Juan Ramón Santos con O club dos Catro Emes, que agora se publica con ilustracións de Paula Blumen.

Preséntase así: "Madán Lamboné ten o feo costume de lles xogar malas pasadas aos pequenos clientes da tenda de larpeiradas que rexenta fronte ao parque, o sitio ao que acoden a diario case todos os nenos de Pomares. Matilde, Manuel e as dúas Marías deciden darlle un escarmento e para iso crean unha asociación secretísima, O Club Dos Catro Emes. Mentres planean a súa vinganza, descobren que Madán Lamboné ten un grave problema familiar que os fará cambiar de plans para tentar axudala, nunha aventura na que contarán coa complicidade da cadeliña Lulú, e que os levará a descubrir que as cousas non sempre son o que parecen e que hai xogos aos que é mellor non xogar." 

E resúmese: unha panda con tres rapazas e un rapaz, o nome ven polo letra coa que comezan os nomes. Un problema: a ludopatía. Para lectorado autónomo.

O I Premio Xuventude Crea de Novela Curta

 

Cando sangren os lobos de Adrián Gómez Ramos acadou o  I Premio Xuventude Crea de Novela Curta. Aparece, agora,  publicada na colección Fóra de xogo de Xerais. 

Da presentación editorial: "Hai un asasino solto polas rúas de Compostela e só dous irmáns distanciados tras a morte dos seus pais coñecen os segredos necesarios para detelo. Fernán e Xandre Malvís terán que superar as barreiras autoimpostas entre eles e aprender a confiar o un no outro mentres se enfrontan a un criminal que supera totalmente o raciocinio. Lobishomes, meigas e segredos de antigas familias crean un entramado que, de non ser resolto, porá en perigo as vidas de todos os habitantes da cidade. O tempo corre ata a seguinte lúa chea; cada nova noite pode supoñer unha vítima máis e, un só erro, a perda de todo aquilo que os irmáns consideran digno de protección."

Unha novela na que o realismo (a investigación dun asasinato por parte da policía) se mestura coa ficción (Haberá homes lobo? Mulleres lobas? Meigas que se agachan detrás dunha tenda pseudo esotérica? Gévaudans, acaso?). Na cidade de Compostela andan soltos seres que poden facer moito mal e outros que tentan evitalo. Unha loita entre o ben e o mal. Unha novela policíaca, un relato negro, uns novos licántropos soltos pola nosa xeografía...

Esta entrevista achega información sobre o autor.

Premio Fina Casalderrey para a igualdade. A pita xefa.

A pita xefa é a obra gañadora do III Premio Fina Casalderrey de Literatura Infantil pola Igualdade (2021). Da autoría da actriz e escritora, Marta Lado, e cunhas estupendas ilustracións de Marina Seoane, que queren simular colaxes, unha historia para avanzar na igualdade.

Así se presenta:"Unha pequena pita cun soño pode facer moitas cousas: salto de lonxitude, bailar claqué... pero, sobre todo, pode conseguir o máis importante: mudar as normas do galiñeiro!" Diso se trata dunha pita que quere ser xefa e á que se lle di o acostumado, que non pode ser, que sempre foi doutra maneira, que o galo está máis preparado... pero o seu empeño é tanto que hai reunión e entre todas amañan o asunto. De novo, estamos ante unha obra que dá para pensar, que racha estereotipos alí onde o hai que facer e que pon a mudar as cousas. UNha obra sobre a sororidade e a democracia.

O Premio de Literatura Infantil e Xuvenil Pura e Dora Vázquez

Un premio especial, convocado pola Deputación de Ourense. En cada convocatoria (e van XVII resoltas) admítense primeiro as narracións e unha vez fallado o premio, convócase o premio de ilustración a ese texto premiado. Un galardon ben dotado (1500 € para cada unha das modalidades), e publicación, polo tanto autorías de texto e ilustración pode estar satisfeitas.

Sempre temos algo do que queixarnos, e si, eu queixaríame de que sexa, de novo, un premio de narrativa cando os de teatro son ben poucos e os de poesía houbo que agardar a que unha Fundación tan humilde como a Neira Vilas (xunto con GALIX) o convocara despois de varios anos nos que desaparecera o Arume. Como non nos imos queixar se as irmás Pura e Dora Vázquez escribiron tamén teatro e poesía!

A outra pega, é que a distribución dos libros publicados pola Deputación, seguramente se distribúen moi ben na provincia de Ourense pero son inaccesibles noutras provincias, o que provoca que normalmente sexa editados con varios anos de retraso por editoriais comerciais. Acaba de suceder con O nariz de Fiz de Miro Villar que acaba de sacar á luz Galaxia con ilustracións de Emanuel Lomeña. Unha historia contada á maneira rica e antiga, con titulares de capítulos ben rimados e explicativos: "Unha vez dous labradores / da aldea de Santa Uxía / tiveron grande alegría / cando a muller dou a luz / un neno por vez primeira / coa axuda da parteira." Un pequerrecho que semella Garbanciño, que se cría ao lado dos pais e do Marelo (o can da casa) que o coida igual que mira polo gando (o que non é malo). Fálase da aldea, ben arredada, de como vai medrando e se descobre que é miope, de como vai á escola unitaria da aldea ata que desaparece e os envían á concentración da vila onde os aldeáns son mal mirados (como sempre), como coñeza a unha boa amiga e como se desenvolve a súa amizade con outro neno da aldea, cales son os sentidos que ten moi desenrolados e como lle axudarán a levar a boa fin unha aventura final. 

Unha historia que vai entre as dos nosos pais e as nosas, por algo o ilustrador o fai en branco e negro e as figuras adquiren unha forma algo xeométrica. Unha chiscadela interesante ten lugar cando o pai lle conta (ou le) a historia da marmota Carlota, a primeira das obras deste autor para a infancia.

Premio María Victoria Moreno de Literatura Xuvenil

 

O Premio María Victoria Moreno de Literatura Xuvenil está convocado polo Concello de Pontevedra, a editorial Cuarto de inverno e o Salón do Libro.

Van alá tres edicións. Antonio Manuel Fraga foi o gañador da primeira edición en 2018 con O bestiario científico de Anxos Nogueirosa. O xurado valorou a fortaleza das personaxes femininas e o feito de introducir o bestiario máxico galego nun contexto histórico. O II premio, de 2019, foi para Beatriz Maceda Abeleira; as persoas integrantes do xurado destacaron, no texto titulado Ardora, "o compromiso que no traballo se mantén co ecoloxismo e tamén co público potencial: lectores que aínda se atopan durante os seus primeiros anos da adolescencia^". O III Premio foi para Lorena Conde por Velloucas e minchas; o relato ten como protagonistas a cinco mulleres, dúas adolescentes e tres anciás, e a trama comeza cando unha das mozas ten que ir vivir coa súa avoa para, xuntas, enfrontarse e resolver os problemas de cada unha.

Así se recolle na contracuberta: Despois do “suceso”, a Sofía non lle queda outra que ir pasar parte do verán ao piso da súa avoa Rosa en Veigamoa, onde parece que nunca acontece nada. Unha vez alí, a rapaza decátase de que o ambiente na vila está enrarecido, de que a xente escapa da súa avoa e das súas amigas cando van pola rúa, de que reciben chamadas telefónicas no medio da noite e de que sofren actos vandálicos no edificio. Coa mosca detrás da orella, Sofía decide pescudar. Non lle gusta nada o que descobre, se hai algo que non pode soportar, son as inxustizas. Coa axuda da súa mellor amiga, Gabri, e as boas persoas da vila, trata de resolver o sarillo no que está metida a avoa Rosa e máis as súas amigas e veciñas Gloria e Lita. Conseguirano?

As que andan polo final do vida teñen experiencia e as preadolescentes intuición, hai quen dea máis? quen vai poder con elas? Ademais, os abusóns non o son só nun espazo determinado, nun ámbito especial... tenden a actuar mal sempre que poden, polo tanto será maís doado lograr vencelos, sobre todo contando coa axuda de Antón, un rapaz ao que a vida tampouco tratou demasiado ben pero que está disposto a colaborar coa xustiza (aínda que sexa coa poética).