Álbum ilustrado con alternancia de contrarios

Afortunadamente de Remy Charlip está publicado por Lata de Sal na colección Vintage.

Con moi pouco texto e grandes ilustracións, vai xogando coas cores (cando a fortuna lle sorrí aparecen os vermellos e azuis mentres que cando o abandona os grises fanse donos da plana). Porque a boa e mala fortuna vanse alternando así que imos de "afortunadamente" nunha plana a "desafortunadamente" na seguinte. Porque afortunadamente un neno recibe un convite a unhs festa sorpresa pero desafortunadamente queda moi afastado o lugar onde se vai celebrar, aínda así aproveita que lle prestan unha avioneta (afortunadamente) pero esta estoupa no aire (desafortunadamente) e así continua ata un final que non deixará de ser sorpresivo. Tal como a v ida coas súas idas e voltas, tal coma os días con calificativas de todo tipo... así será a viaxe de Ned, ese neno intrépido que non dubida en seguir adiante.

Da presentación editorial: "Afortunadamente este libro se ha traducido por primera vez al español, porque este libro es una auténtica maravilla. El protagonista es un niño llamado Ned y todo lo que le sucede es como un baile, el baile de la vida. A veces, la fortuna le sonríe. A veces, no. Pero Ned, sigue adelante siempre, a pesar de las dificultades, a pesar de las páginas en blanco y negro que le ofrece a veces la vida. Porque la suerte y la fortuna es, finalmente, de los que la buscan."

Álbum ilustrado con... unha historia

Unha historia de Mariana Coppo está traducida por Xosé Ballesteros e publicada por Kalandraka.

Era unha vez unha páxina en branco que non estivo así por moito tempo; foron aparecendo cinco animaliños diferentes, cada un coa súa cor, que preguntan onde están ata coincidir que nun libro e póñense a agardar pola historia. O coello pegúntalles se queren xogar pero ninguén se apunta; el ponse a debuxar creando, pouco a pouco, un mundo. Pasesiñamente tamén se achegan os outros e van formando parte dese universo. Entón, chega o carteiro coa historia que agardaban dende o principio, pero eles dinlle que xa teñen outra e que se quere que lla conten, farano. Daquela, comeza a historia de novo: "Érase unha vez unha páxina en branco".

Unha historia sin fin para falar das dúas actitudes ante a vida, construíla ou agardar a que chegue. Quen dixo que os álbums para as primeiras idades non nos ensinan grandes leccións para a vida?

Colección Miudiños

 

A colección Miudiños cambiou aos autores dos textos e comezou a presentarnos parellas: 

Unha delas é María e Ánxel. Refírese a María Miramontes e Ánxel Casal, está escrito por Diego Bará e ilustrado (como todos os libros da colección) por Bea Gregores. Comeza cunha presetnación na que se ponen valor a vida e feitos desta parella. A continuación, pásase a utilizar o verso para esta historia rimada. 

Póñense ao mesmo nivel as dúas vidas e iso que semella unha compensación positiva cara a María, pode resultar un tanto inxusta. Tampouco podemos colocar ao memso nivel a Virxinia e a Castelao. Aparece Casal tamén dedicado á moda. Da Coruña a Compostela, da tenda de roupas ao obradoiro de costura e clases de francés ou escola de "ensino popular, centrada en valores de xustiza social". a creación das editoriais Nós e Lar, a participación no Partido Galeguista, a defensa do estatuto (María é a única dona que asiste á entrega do documento), ao paso cítase que el era alcalde de Santiago cando o golpe militar (non se conta que está en Madrid nese momento e decide volver por compromiso coa cidadanía) e aí perde a vida asasinado. Pena non recoller a nota de prensa de Seoane cando morre María.  Centrarse nela era importante pero semella que non se lle dou a importancia debida a Casal. Case non se fala da imprenta (de quen pasaba por ela, de como realizan os carteis do Estatuto...) nin do seu papel no concello... 

Unhas páxinas de álbums (IV)

O pirata Bruno de Olaia Sendón está publicado por Cuarto de inverno.

Na presentación editorial dise que "Esta é a historia de Bruno, o meniño que naceu nunha illa e chocou cun barco pirata."

Sobre fondo escuro, moitas veces negro de todo, váisenos contando a historia que semella feita para o máis pequeno dos fillos, o que nace despois de que os maiores (Xandre e Aldán) foran grumetes. Faros que representan verdadeiras iconas da costa (o da Illa Lobeira, o de Carrumeiro, Cabo Fisterra, Cabo Vilán e Torre de Hércules), barcos, piratas, un meniño (Bruniño) que medra para facerse pinche de cociña, cociñeiro, grumete, pirata para acabar de capitán (unha vez que consegue o parche para o ollo, a pata de pau e o garfo para a man. Quen posee o libro pode cubrir o carne de tripulante na primeira páxina e bautizarse como pirata. Porque Bruno comezara nacendo nunha illa no medio do mar, peor esta arde e tense que botar a nadar ata que tropeza cun barco pirata gobernado pola pirata Paca que non o tira ao mar porque lle di que ademais de ler, escribir e contar  tamén sabe cociñar e a iso se dedica ata que confesa que o que el quere é ser pirata... e traballa, traballa ata chegar a timonel e facerse amigo de Paca que cando se xubila lle pasa o mando.  

Onomatopeas e rimas vanse sucedendo para contar a historia que remata cunha adiviña e un glosario mariñeiro.

O pequeno león de Jacques Prévert con fotografías de Ylla

O pequeno león de Jacques Prévert con tradución de Tamara Andrés e fotografías de Ylla dentro do proxecto de recuperación de clásicos infantís que Kalandraka leva a cabo. Neste caso, presenta unha obra que data de 1947 na que foi publicada co texto censurado pero que agora acada a plenitude con el completo, afastado do moralismo e didactismo.

Os libros de fotografía para o público infantil seguen a ser unha especie rara e cargan a lacra de considerar que a imaxe fotográfica ten menos capacidade para estimular a imaxinación infantil. 

Da presentación editorial: "Na Casa de Feras o cachorro de león soña coa selva, da que a súa nai tanto lle falou. Tras lograr a súa liberdade, comeza unha trepidante aventura para explorar o mundo na que descubrirá que a vida cos humanos non é o que el buscaba. De volta na casa, contaralle ao seu irmán máis novo as súas vivencias con certas doses de imaxinación porque “a vida das plantas, das persoas e dos animais está feita de realidade, pero tamén de marabillosos segredos, de imaxinación e de verdades inventadas.” Así termina “O pequeno león”, un clásico publicado en 1947 froito da colaboración da fotógrafa Ylla e o poeta Jacques Prévert. Un canto á liberdade, ao amor e á natureza; un relato audaz e comprometido que superou o paso do tempo e que formula interesantes reflexións sobre o comportamento humano e animal. Kalandraka recupera por vez primeira, no noso país, o texto íntegro censurado no momento da súa publicación, nunha edición que permite valorar o traballo excepcional de Ylla, unha das grandes figuras da fotografía de entreguerras xunto co gran poeta francés Jacques Prévert."

Unhas fotografías de gran expresividade nas que semella que os animais nos falan porque eentendemos á perfección o que nos queren dicir. Un textos que sintetizan o que o qutor pensa de animais e persoas, que nos fan pensar poñéndonos ante o espello da realidade. Unha marabillosa historia na que os soños amplían o que se nos mostra.  

Desta fotógrafa atopamos en Kalandraka tamén Dous osiños e Todos o viron.    

Unha BD galega e sobre Galicia

O segredo da serpe de Abel Alves e Esteban Tolj publicada por Demo. Á segunda entrega da serie ambientada na Galicia da segunda metade da século XIX que leva o nome de "Aventuras de Antón Dedo d'Ouro". O primeiro título foi A tumba de Breogán. Tratábase dun relato de aventuras ambientado na Coruña do 1870 cun papel importante da Torre de Hércules ou o Colexiata de Santa María do Campo. Nel mesturaban personaxes absolutamente fiticios con outros históricos coma o matrimonio Manuel Murguía e Rosalía de Castro xunto con Emilia Pardo Bazán ou Eduardo Pondal que se nos presenta coma un intelectual curioso disposto a correr todos os riscos necesarios para descubrir o que hai de real acerca da tumba de Breogán que aparece nunha inscrición. O intrépido e valeroso Antón Dedo d´Ouro, un antigo bandoleiro sen recursos, será quen axude ao bardo de Ponteceso na aventura. 

Neste segunda entrega, será Rosalía de Castro a que lle encarga ao ex bandoleiro a busca de Pondal que ten desaparecido. Antón Dedo d'Ouro está en horas baixas, unha perda teno sumido no alcohol e o abandono, pero aínda así poñerase en marcha. A busca levarao ata a aldea de A Serpiña  onde se perdeu a pista de Pondal que anda investigando acrca dunha antiga relixión ao redor da serpe. Contra a súa vontade varase acompañado por unha mociña desexosa de aventuras. Trátase da xove Sofía Casanova que semella comezar así unha azarosa vida de xornalista e viaxeira farta xa de coñecer ese mundo a través das lecturas das obras de Dumas. Cando semella rematar a novela gráfica, o inimigo que semella morto (un italiano que persegue toda crenza anterior á cristiá) abre un ollo e deixa ao lectorado pendente da seguinte entrega.

A introdución de personaxes históricos galegos, a situación da acción dentro do nosa xeografía fálanos dunha BD enraizada no país. A utilización destas figuras, igual que a iconografía que se crea ao redor de Rosalía, Castelao... noutros campos é algo interesante que pode atraer a un público novo, do outro lado está o risco de que estes intelectuais se desfiguren e desnaturalicen, pero non creo que sexa o caso.

Unha utilización escasa de cores que vai do dourado do día ao azul da noite e o vermello das túnicas dos que realizan o ritual e da sangue dota o traballo de elegancia. Viñetas e debuxos que parten sempre do interese en que a lectura sexa clara  e deixar o pensamento libre para seguir remoendo vidas e aventuras.  

Soño dunha sombra

 

Soño dunha sombra é a última proposta de Xosé Cobas. Un fermoso álbum editado por Kalandraka para todos os públicos. Un libro silente ao que lle pon voz Manuel Rivas con tradución ao castelán e inglés.

Así se presenta: "Un álbum sobre a luz e o tempo para os amantes da arte, cun brillante epílogo do escritor Manuel Rivas." 

Pastas negras, coa elegancia por bandeira. Primeiras gardas cunha pequena luz que se vai ir agrandando ata descubrir que se trata dunha porta de cristal; modernista, por máis señas. Entramos por ela e imos percorrendo a casa só habitada por unha pega, as portas ábrense e ás veces entórnanse para manter o misterio, o xogo de luces e sombras. O valor da escaleira pola que se sube e se baixa ata chegar ao recibidor, de novo, agora habitado con flores no búcaro. Saír ao xardín e ver a casa dende fóra, xa completa, ir separándose mentres se fai pequena. 

Di Riuvas que o Soño dunha sombra é o humano. Cobas dedícalle a obra aos tataravós dos seus netos que acordaron en 1953 facer desta casado Soño dumbra Sombra o seu fogar; e enbgade que nela continúa a súa descendencia ata o día de hoxe. Unha obra elaborada en doce anos, de 2013 a 2025. Unha homenaxe a unha casa.

En momentos coma estes botamos de menos ao seu amigo Docampo, aquel do que sempre dixemos que era a parella en texto porque ambos tiñan unha comunión perfecta á hora de escribir e ilustrar. El teríalle feito o conto da casa e o texto de Rivas seguiría sendo necesario para situala no "refuxio de horizontes".

Todas as casas con alma deberían ter un cronista como esta o ten. Porque se existen os retratos artísticos de personaxes tamén deberían existir os das casa, máis alá dos que fai unha empresa dende o ceo, máis alá dos que fai o fotógrafo para o carné...